Łuszczyca (ogólna na ciele i głowie)

Łuszczyca (ogólna na ciele i głowie)

Łuszczyca to przewlekła, zapalna choroba autoimmunologiczna objawiająca się czerwonymi wykwitami na skórze pokrytymi łuską. Choć nieuleczalna, charakteryzuje się okresami remisji. Często towarzyszy jej współistnienie innych schorzeń, takich jak cukrzyca, otyłość czy choroby układu krążenia, co wskazuje na uogólniony stan zapalny w organizmie.

Łuszczyca - co to jest, dlaczego i u kogo najczęściej występuje?

Łuszczyca to przewlekła choroba autoimmunologiczna, która powoduje nadmierne namnażanie komórek skóry. Objawia się łuskami i zaczerwienieniem skóry, występującymi na ciele oraz skórze głowy.

Jednak łuszczyca to coś więcej, niż choroba skóry. Jako choroba autoimmunologiczna sprawia, że układ odpornościowy atakuje tkanki własnego organizmu - nie tylko skórę - i może wywierać negatywny wpływ na różne narządy. Natomiast choroba skóry dotyczy wyłącznie skóry i nie musi być związana z zaburzeniami funkcjonowania układu odpornościowego. Co za tym idzie, nie każda choroba skóry wpływa destrukcyjnie na cały organizm, jak łuszczyca.

Łuszczyca występuje na całym świecie, dotycząc około 2% populacji Europy i Stanów Zjednoczonych. W Azji i Afryce jest nieco rzadsza. W polskiej populacji częstość występowania łuszczycy szacuje się na ok. 3%, co czyni ją jedną z najczęściej rozpoznawanych chorób w gabinecie dermatologicznym.

Chociaż łuszczyca może pojawić się w każdym wieku, zazwyczaj diagnozuje się ją między 10. a 40. rokiem życia (typ I łuszczycy, dziedziczny) lub między 50. a 70. rokiem życia (typ II łuszczycy, łuszczyca dorosłych). U około 30% chorych łuszczyca występuje rodzinnie.

Przyczyny łuszczycy

Łuszczyca przyczyny ma nadal nie do końca wyjaśnione. Wiadomo jednak, że w jej rozwoju może uczestniczyć wiele różnych czynników. Dużą rolę przypisuje się czynnikom genetycznym. Ryzyko zachorowania na łuszczycę jest większe, jeśli u najbliższych krewnych - rodziców lub rodzeństwa stwierdzono już tę chorobę.

Choroba ma także podłoże immunologiczne. Komórki układu odpornościowego - limfocyty T - atakują zdrowe komórki skóry, co prowadzi do stanu zapalnego i przyśpiesza procesy namnażania się komórek skóry. Proces rogowacenia naskórka zdrowej skóry trwa około 28 dni, natomiast w łuszczycy tylko 3-4 dni. Wskutek tego naskórek w łuszczycy jest 4-6 razy grubszy niż w zdrowej skórze, a jego martwe komórki gromadzą się nadmiernie na powierzchni. W ten sposób tworzą się charakterystyczne zmiany łuszczycowe pokryte łuskami.

Na rozwój łuszczycy wpływają też czynniki środowiskowe. Silny lub przewlekły stres emocjonalny może wyzwolić lub zaostrzyć zmiany skórne. Infekcje, zwłaszcza te wywołane paciorkowcami - np. angina u dziecka może poprzedzać pojawienie się pierwszych objawów łuszczycy. Wreszcie, chorobę mogą wywołać leki stosowane w leczeniu różnych schorzeń - np. chorób układu krążenia czy zaburzeń psychicznych.

Najważniejsze informacje na temat przyczyn łuszczycy przedstawia poniższa tabela:

Jakie choroby mogą towarzyszyć łuszczycy?

Jak już wspomnieliśmy, łuszczycy często towarzyszą inne choroby. Choroby te mogą być skutkiem uogólnionego stanu zapalnego, wspólnych czynników ryzyka lub długotrwałego leczenia. Oto najczęstsze choroby współistniejące z łuszczycą:

• Łuszczycowe zapalenie stawów (ŁZS) - jest to przewlekłe zapalenie stawów, rozwijające się u ok. 25% chorych z łuszczycą skóry.

• Zespół metaboliczny (otyłość, cukrzyca typu 2, dyslipidemia, nadciśnienie) - może wynikać ze stylu życia prowadzonego przez chorych, ale też ze stanu zapalnego, który wpływa na metabolizm.

• Choroby sercowo-naczyniowe (miażdżyca, choroba niedokrwienna serca, udar) - ich wystąpieniu sprzyja stan zapalny związany z łuszczycą oraz spożywanie alkoholu.

• Choroby autoimmunologiczne (celiakia, choroby tarczycy, zapalenie jelit, toczeń, bielactwo) - posiadanie choroby autoimmunologicznej zwiększa ryzyko innych chorób z tej grupy.

• Depresja i zaburzenia lękowe - łuszczyca jest chorobą obciążającą dla psychiki chorego i może prowadzić do rozwoju zaburzeń psychicznych.

• Niealkoholowa stłuszczeniowa choroba wątroby (NAFLD) - łuszczyca zwiększa ryzyko wystąpienia stłuszczenia wątroby, co może wynikać z przewlekłego stanu zapalnego, ale też z przyjmowania niektórych leków czy otyłości.

• Choroby nerek - osoby z umiarkowaną lub ciężką łuszczycą są bardziej narażone na choroby nerek, co prawdopodobnie ma podłoże zapalne.

• Choroby oczu (zapalenie błony naczyniowej oka, zespół suchego oka) - objawy oczne występują u ok. 10% pacjentów i nieleczone mogą prowadzić do poważnych powikłań.

• Choroby płuc (astma, POChP) - przewlekły stan zapalny w łuszczycy predysponuje również do rozwoju chorób płuc, a ryzyko to jest jeszcze wyższe, jeśli chorzy palą papierosy.

• Nowotwory (chłoniak, rak skóry, rak wątroby) - łuszczyca może zwiększać ryzyko nowotworów, jednak zależy to od ciężkości choroby, zastosowanego leczenia i stylu życia.

• Osteoporoza - niska gęstość kości w łuszczycy może wynikać z różnych czynników, np. długotrwałego stosowania glikokortykosteroidów, niskiego poziomu witaminy D czy nałogowego palenia papierosów.

• Choroby infekcyjne - chorzy z łuszczycą, którzy przyjmują leki immunosupresyjne, mają słabszą odporność, więc są bardziej narażeni na infekcje.

Objawy łuszczycy

Łuszczyca objawia się specyficznymi zmianami skórnymi, które najczęściej lokalizują się w obrębie kolan i łokci, a także w okolicy lędźwiowo-krzyżowej. Mogą też pojawić się na owłosionej skórze głowy, twarzy, dłoniach, paznokciach, narządach płciowych i w innych miejscach.

Początkowym objawem choroby jest wykwit pierwotny, czyli czerwonobrunatna grudka o złuszczającej się powierzchni, mająca średnicę od 1 mm do 2 cm. W miarę rozwoju choroby zmiany skórne stają się coraz większe i osiągają średnicę kilku centymetrów. Pokrywa je srebrzysta łuska, zwana blaszką łuszczycową, która mocno przylega do skóry.

Poza tym chorzy na łuszczycę mogą odczuwać świąd skóry, zwłaszcza w okresach zaostrzeń. Zdrapanie łuski odsłania błyszczącą, jakby nasmarowaną woskiem powierzchnię - jest to objaw świecy stearynowej. Przy zadrapaniu skóry może wystąpić kropelkowate krwawienie - objaw Auspitza. W aktywnej łuszczycy występuje też objaw Koebnera, czyli pojawienie się nowych zmian wzdłuż linii zadrapania skóry po 6-12 dniach.

Oprócz swędzenia, może występować też zaczerwienienie, pieczenie, ból, krwawienie i pękanie skóry.

Czy łuszczyca wygląda inaczej u dzieci, niż u dorosłych? Objawy są takie same, tylko u dzieci zmiany łuszczycowe są cieńsze, bardziej miękkie i z mniejszą ilością łusek. Czasami przyjmują nietypowe formy, przez co są trudniejsze do zdiagnozowania. Przykładowo u najmłodszych pacjentów zmiany mogą przypominać wysypkę i być mylone z alergią. U dzieci częściej też występuje świąd skóry, często trudny do opanowania. U dorosłych zmiany skórne są bardziej nasilone, a przebieg choroby jest cięższy niż u dzieci.

Poza tym łuszczyca może przyjmować różne postaci. Oto niektóre z nich:

• Łuszczyca plackowata - inaczej łuszczyca zwyczajna. Jest to najczęstsza postać łuszczycy, występująca u ok. 90% pacjentów. Powoduje owalne lub okrągłe, wypukłe zmiany skórne, które są wyraźnie oddzielone od zdrowej skóry i pokryte łuską. Typowymi lokalizacjami zmian są: nogi, kolana, łokcie, plecy i głowa, nieco rzadziej twarz, dłonie, stopy.

• Łuszczyca krostkowa - w tej postaci nie występują łuski, a zmiany skórne mają formę ropnych krost z zaczerwienieniem i opuchlizną. Łuszczyca krostkowa może być miejscowa (zajmuje wtedy najczęściej dłonie lub stopy) lub uogólniona, występująca z gorączką i bólami stawów - jest to wtedy jedna z najcięższych odmian łuszczycy.

• Łuszczyca odwrócona - określana też jako łuszczyca wysiękowa. Objawia się gładkimi, błyszczącymi, żywoczerwonymi zmianami bez widocznych łusek. Zmiany te tworzą się w miejscach zgięć skóry i fałdach skórnych, np. pachwinach, pachach, pod piersiami, w okolicach genitaliów.

• Łuszczyca paznokci - w tej postaci łuszczyca atakuje paznokcie dłoni i stóp. Charakterystycznym objawem łuszczycy paznokci jest naparstkowanie - czyli pojawienie się małych, punkcikowych wgłębień na płytce paznokcia. Oprócz tego można zaobserwować żółte przebarwienia przypominające kroplę oleju pod płytką paznokcia. W ciężkich przypadkach paznokcie stają się kruche, matowe, zgrubiałe, pokryte poprzecznymi bruzdami, a nawet dochodzi do ich oddzielenia się od łożyska (onycholizy).

• Łuszczyca stawowa (łuszczycowe zapalenie stawów) - powoduje obrzęki, sztywność i bóle stawów, którym towarzyszą zmiany skórne. Bez odpowiedniego leczenia może prowadzić do uszkodzenia stawów i ograniczenia sprawności fizycznej.

A czy można zapobiegać powstawaniu łuszczycy? Niestety, nie istnieją takie sposoby. Można tylko łagodzić jej przebieg i kontrolować objawy. Ważne jest zwłaszcza wczesne wykrycie łuszczycy i podjęcie skutecznego leczenia.

Łuszczyca - jak wygląda? Gdzie występuje?

Tabela przedstawia najważniejsze informacje na temat tego, jak wygląda łuszczyca (ogólnie).

Diagnostyka łuszczycy

Rozpoznanie łuszczycy w większości przypadków opiera się na badaniu fizykalnym skóry oraz wywiadzie lekarskim. Dermatolog dokładnie ogląda zmiany skórne, zwracając uwagę na ich wygląd i lokalizację. Ponadto pyta pacjenta o to, jak i kiedy zaczęły się objawy, czy cierpi na jakieś inne choroby i czy w rodzinie występowały choroby skóry (możliwe jest dziedziczenie łuszczycy). Zwykle to wystarczy, aby zdiagnozować łuszczycę.

Nie zawsze jednak objawy łuszczycy są jednoznaczne i czasem jest trudno je odróżnić od egzemy, łojotokowego zapalenia skóry czy grzybicy. Wówczas potrzebne są dodatkowe badania, np. badanie histopatologiczne (biopsja skóry) lub badania laboratoryjne. Pozwalają one na postawienie wiarygodnej diagnozy.

Leczenie łuszczycy

Pierwszym krokiem w leczeniu łuszczycy jest konsultacja z dermatologiem. Do udania się do specjalisty powinny nas skłonić podejrzane zmiany skórne, przypominające te z opisu objawów łuszczycy. Im wcześniej wybierzemy się do specjalisty, tym szybciej otrzymamy pomoc.

Dobierając leczenie, dermatolog musi uwzględnić wiek i potrzeby pacjenta oraz stopień nasilenia objawów. Na kolejnych wizytach będzie można ocenić skuteczność wdrożonej terapii i w razie braku poprawy lub pogorszenia symptomów ją zmodyfikować.

Warto też pamiętać o tym, że przy łuszczycy sama pomoc dermatologa może nie wystarczyć. Ponieważ choroba wpływa także na inne organy, nie tylko na skórę, pacjenci z łuszczycą potrzebują często kompleksowej opieki. Niepokojącym sygnałem są np. bóle i sztywność stawów czy objawy oczne - wówczas należy udać się odpowiednio do reumatologa lub okulisty. Nieodzowna może być również konsultacja z kardiologiem, endokrynologiem, gastrologiem, diabetologiem czy psychiatrą. Pacjenci z nadmierną masą ciała lub stanem przedcukrzycowym powinni skorzystać z pomocy dietetyka.

Leczenie miejscowe łuszczycy

U pacjentów, u których zmiany łuszczycowe obejmują do 25% powierzchni ciała, stosuje się leczenie miejscowe. Na początku polega ono na zewnętrznym używaniu preparatów keratolitycznych. Pozwalają pozbyć się łusek, umożliwiając wchłanianie leków. Często preparaty złuszczające zawierają kwas salicylowy i mocznik. Alternatywą dla nich są tzw. preparaty redukujące, jak dziegieć czy cygnolina (ditranol).

Następnie w ramach leczenia miejscowego łuszczycy wprowadza się leki hamujące nadmierną proliferację naskórka i stany zapalne. Są to kremy i maści z glikokortykosteroidami, inhibitorami kalcyneuryny i pochodnymi witaminy D.

Leczenie ogólne łuszczycy

Jeżeli leczenie miejscowe nie przynosi poprawy lub zmiany łuszczycowe zajmują ponad 25% powierzchni ciała wprowadzane jest leczenie ogólne. Wskazaniem do niego są również ciężkie postacie łuszczycy, jak łuszczyca stawowa, łuszczyca krostkowa i ertytrodermia łuszczycowa.

W leczeniu ogólnym łuszczycy stosowane są leki immunosupresyjne, takie jak metotreksat, cyklosporyna A, acytretyna. Przyjmowanie tych leków wiąże się z ryzykiem skutków niepożądanych, dlatego podczas ich stosowania konieczne jest regularne wykonywanie badań kontrolnych.

Innymi lekami stosowanymi w ogólnym leczeniu łuszczycy są doustne retinoidy. To pochodne witaminy A, które zmniejszają stan zapalny organizmu i ograniczają szybkość podziałów komórek skóry. Mogą powodować skutki uboczne, muszą być więc stosowane pod nadzorem lekarza. Do częstych efektów niepożądanych należy suchość skóry, więc w trakcie terapii retinoidami zaleca się stosowanie emolientów.

Dla pacjentów z najcięższymi postaciami łuszczycy, które są oporne na inne metody leczenia, zarezerwowane jest leczenie biologiczne. Leki biologiczne - np. adalimumab, infliksymab, certolizumab wykazują wysoką skuteczność i szybkość działania. Są to inhibitory TNF - czynnika martwicy nowotworów, odpowiedzialnego za reakcje zapalne. Podawane są dożylnie lub domięśniowo.

Fototerapia

W leczeniu łuszczycy niekiedy zalecana jest fototerapia, czyli leczenie światłem. Stosuje się ją w przypadku łuszczycy opornej na leczenie miejscowe, gdy są przeciwwskazania do włączenia leków ogólnych. Fototerapia polega na naświetlaniu skóry specjalnymi lampami, emitującymi światło ultrafioletowe.

W przypadku łuszczycy często wykorzystuje się promieniowanie UVB. Zabiegi dają dobre efekty terapeutyczne, powodując wyciszenie stanu zapalnego, złagodzenie swędzenia oraz zredukowanie ognisk chorobowych. Można naświetlać duże obszary skóry, co pozwala leczyć rozległe postacie łuszczycy.

Jak leczy się łuszczycę na głowie, a jak łuszczycę na ciele?

Łuszczyca owłosionej skóry głowy, ze względu na specyfikę tego obszaru, leczona jest trochę inaczej niż w przypadku łuszczycy na ciele. Oczywiście, tak samo jak w przypadku zmian na ciele, stosowane leczenie jest objawowe. Wykorzystuje się też takie same substancje lecznicze.

Jednak z uwagi na trudność w rozprowadzaniu tłustych i gęstych preparatów po owłosionej skórze głowy, preferowane są lżejsze postacie leków - czyli kremy, żele i płyny, które nie obciążają włosów i łatwo się wchłaniają. Stosowane są również specjalne szampony lecznicze, np. z miejscowymi glikokortykosteroidami, które pomagają zmniejszyć świąd, zaczerwienienie oraz stan zapalny skóry. Trzeba uwzględnić większą wrażliwość skóry głowy, dlatego aplikowane na nią leki zwykle są łagodniejsze i zawierają mniejsze stężenie substancji, niż leki stosowane na ciele.

Leczenie łuszczycy u dzieci i u dorosłych - różnice

Objawy i leczenie łuszczycy u dzieci i dorosłych nie odbiegają mocno od siebie. Jednak nie wszystkie dostępne terapie można zastosować u małych pacjentów. Skóra dzieci nie jest jeszcze tak rozwinięta, jak u dorosłych, przez co łatwiej ulega podrażnieniom. Ponadto ze względu na większe ryzyko skutków ubocznych, w tym skutków długoterminowych, wybierane metody leczenia powinny być mniej inwazyjne.

Dlatego stosowane u dzieci z łuszczycą leki miejscowe są łagodniejsze, niż te dla dorosłych. Na szczęście u najmłodszych choroba zwykle ma lżejszy przebieg i szybciej reaguje na leczenie.

W umiarkowanych przypadkach starsze dzieci można leczyć fototerapią. Ciężkie postacie łuszczycy wymagają leczenia ogólnego. U dzieci można na krótki czas włączyć doustne retinoidy, monitorując w trakcie terapii funkcje wątroby oraz stężenie lipidów. Stosuje się również leki immunosupresyjne (cyklosporynę A i metotreksat) najczęściej w ramach krótkoterminowej terapii. Coraz dostępniejsze staje się leczenie biologiczne, które można rozważyć już u dzieci od 4. roku życia. Tak samo jak u dorosłych, leki biologiczne są wskazane u dzieci z najcięższymi objawami, gdy inne metody leczenia zawiodły.

Czynniki zaostrzające i wyzwalacze

Przy chorobie, jaką jest łuszczyca, objawy mogą się pojawiać i nasilać pod wpływem różnych czynników. Poniżej opisaliśmy najważniejsze z tych czynników oraz porady, jak można ich unikać.

• Stres - jest to główny wyzwalacz łuszczycy. Nie da się go całkowicie uniknąć, ale można redukować jego negatywny wpływ na organizm, na przykład przez regularną aktywność fizyczną czy stosowanie technik relaksacyjnych. W razie potrzeby warto sięgnąć po pomoc psychologa.

• Dieta i styl życia - dieta oparta na żywności wysokoprzetworzonej i powodująca otyłość będzie nasilała stan zapalny organizmu i zaostrzała objawy. Dlatego osoby z łuszczycą powinny zadbać o zdrowe odżywanie i prawidłową masę ciała. Warto, by udały się do dietetyka, który pomoże w ułożeniu odpowiedniej diety.

• Infekcje - zarówno infekcje dróg oddechowych (np. angina), jak i zakażenia skóry mogą zaostrzać objawy łuszczycy. Aby im zapobiegać, należy dbać o higienę, np. często myć ręce. Wskazane jest też wzmacnianie odporności organizmu poprzez zdrową dietę, suplementację witaminy D i kwasów omega-3, jak również aktywność fizyczną na świeżym powietrzu.

• Alkohol i palenie papierosów - mogą znacznie pogarszać stan skóry i sprawiać, że leczenie łuszczycy będzie mniej efektywne. Aby pozbyć się tych szkodliwych nałogów, można spróbować dostępnych metod lub skorzystać ze wsparcia specjalisty, np. psychoterapeuty uzależnień.

• Leki (np. beta-blokery, lit) - jeśli łuszczycę wywołały leki, to należy skonsultować się ze specjalistą, który je przepisał. Być może istnieją alternatywne sposoby leczenia.

Domowe sposoby na łuszczycę

Domowe sposoby leczenia łuszczycy wspierają walkę z tą przewlekłą chorobą zapalną skóry. Oto garść porad, które warto wcielić w codzienne życie.

• Unikać drapania skóry – ponieważ drapanie nasila stan zapalny i może powodować nowe zmiany.

• Nie stosować gorących kąpieli – wysuszają skórę i zwiększają łuszczenie.

• Nie używać drażniących kosmetyków – unikaj produktów z alkoholem, zapachami i parabenami.

• Nie nosić obcisłych, syntetycznych ubrań – podrażniają skórę i sprzyjają poceniu.

• Nie zapominać o nawilżaniu skóry – sucha skóra jest bardziej podatna na zaostrzenia.

• Nie opalać się nadmiernie – słońce pomaga, ale z kąpieli słonecznych należy korzystać z umiarem i z ochroną SPF.

• Unikać stresu – stres może wywoływać nawroty choroby, dobrze jest więc poznać techniki, które pozwolą sobie z nim lepiej radzić.

• Nie stosować ostrych peelingów mechanicznych – uszkadzają zmienioną chorobowo skórę.

• Nie zapominać o zbilansowanej diecie – fast food i alkohol mogą pogorszyć objawy.

• Nie ignorować zaleceń lekarza – brak leczenia lub przerywanie terapii to ryzyko nasilenia zmian.

Bardzo ważne jest prawidłowe dbanie o skórę na co dzień - jej delikatne mycie i nawilżanie. Osoby stosujące makijaż powinny unikać kosmetyków matujących, np. pudrów, gdyż mogą wysuszać skórę. Wskazane też, by sięgały po lżejsze produkty, aby nadmiernie nie obciążać skóry. Do nakładania kosmetyków warto używać delikatnych pędzli. Po całym dniu makijaż trzeba dokładnie zmyć - np. za pomocą łagodnego płynu bez alkoholu.

Pielęgnacja przy łuszczycy

Osoby z łuszczycą skóry mogą na poprawić swój komfort i wspomóc łagodzenie objawów dzięki odpowiedniej pielęgnacji. Kluczem do sukcesu jest dobranie kosmetyków, które będą odpowiadały na potrzeby skóry.

A skóra z łuszczycą potrzebuje przede wszystkim nawilżenia. Systematyczne nawilżanie łagodzi nieprzyjemne uczucie suchości i zmniejsza objawy takie, jak łuszczenie czy świąd. Chroni też skórę przez podrażnieniami i sprzyja jej regeneracji.

Poza tym należy stosować delikatne preparaty myjące, które nie wysuszą skóry, a pozwolą dobrze zadbać o higienę. Oprócz nich pomocne będą produkty keratolityczne, które zmiękczą i usuną zrogowaciały naskórek. Będą zapobiegały tworzeniu się nieprzepuszczalnej warstwy łusek i tym samym poprawiały wnikanie leków.

Przedstawiamy teraz wybrane aspekty pielęgnacji w zależności od typu łuszczycy.

Pielęgnacja przy łuszczycy zwykłej

W przypadku łuszczycy zwykłej, która obejmuje skórę ciała, wskazane są emolienty, czyli intensywnie nawilżające i natłuszczające produkty, które odbudują barierę ochronną naskórka i będą chroniły skórę przed wysuszeniem. Powinny być to preparaty łagodne, bez drażniących składników.

Do mycia ciała, zamiast mydeł i żeli warto wybierać środki myjące dla skóry wrażliwej, które nie zawierają agresywnych detergentów i drażniących substancji. Po każdym umyciu i delikatnym osuszeniu ciała za pomocą miękkiego ręcznika, warto nasmarować skórę kremem, aby zatrzymać w niej nawilżenie.

Warto też wypróbować specjalne kąpiele na łuszczycę, które zmiękczą łuskę i pomogą zmniejszyć nawarstwienie naskórka. Polecane są na przykład kąpiele z dodatkiem soli z Morza Martwego, ponieważ zmniejszają stany zapalne i działają antyseptycznie. Lub z dodatkiem naturalnych olejów - np. olej jojoba, olej ze słodkich migdałów - co pomoże nawilżyć skórę. Kąpiel na łuszczycę nie powinna trwać jednak za długo - 15-20 minut w zupełności wystarczy. Uważajmy również na to, aby woda do kąpieli nie była za gorąca.

Pielęgnacja przy łuszczycy skóry głowy

Gdy zmiany łuszczycowe występują w obrębie owłosionej skóry głowy, jej pielęgnacja staje się szczególnym wyzwaniem. Choroba może powodować nie tylko wyraźnie widoczne wykwity, ale też pieczenie i ból skóry, a nawet wypadanie włosów.

Z tego powodu pielęgnacja skóry głowy z łuszczycą powinna być jak najdelikatniejsza. Nie wolno drapać skóry głowy podczas mycia ani trzeć jej szorstkim ręcznikiem. Nie należy też mechanicznie usuwać łusek, np. poprzez ich odrywanie czy wyczesywanie. Może to bowiem nasilić powstawanie zmian skórnych i doprowadzić do wypadania włosów.

Należy sięgnąć po szampony i inne kosmetyki dedykowane łuszczycy głowy. W szamponach powinny znaleźć się składniki takie, jak dziegieć brzozowy, kwas salicylowy czy mocznik, które wspomogą złuszczanie martwego naskórka i zmniejszą swędzenie. Poza tym szampony powinny być wolne od mocnych detergentów i nie mogą wysuszać skalpu. Podczas mycia należy używać opuszek palców, a nie paznokci i i delikatnie masować skórę głowy. Należy unikać zbyt gorącej wody.

Wskazane jest też stosowanie preparatów zmiękczających łuski i działających przeciwzapalnie - na przykład z naturalnymi olejami (z czarnuszki, konopny). Warto wybrać produkty, które można aplikować na skórę głowy na wiele godzin, np. na całą noc. To pozwoli nawilżyć skórę głowy i opanować uczucie świądu. A także skutecznie zmiękczyć łuskę i zmniejszyć nawarstwienie martwego naskórka.

Poznaj dermokosmetyki na łuszczycę Psorisel

Psorisel to dermokosmetyki, które przynoszą ulgę i inne odczuwalne korzyści w przypadku łuszczycy skóry głowy. Zmniejszają swędzenie i łagodzą skórę głowy, a przy tym ją nawilżają i skutecznie redukują łuskę. Zawierają specjalnie dobrane składniki aktywne naturalnego pochodzenia.

• Szampon Psorisel dokładnie i delikatnie oczyszcza skórę głowy. Łagodzi jej stany zapalne, swędzenie i łuszczenie. W składzie ma dziegieć brzozowy, który działa przeciwzapalnie i antybakteryjnie oraz pomaga w normalizowaniu zaburzonego procesu regeneracji naskórka. Niacynamid (witamina B3) i pantenol skutecznie nawilżają i koją skórę głowy.

• Emulsja Psorisel natłuszcza i regeneruje skalp, zmniejszając podrażnienia i swędzenie. Zawiera olej z czarnuszki i olej lniany, które nie tylko nawilżają skórę i łagodzą jej stan zapalny, ale mają też dobroczynny wpływ na cebulki włosów. Mocznik zmiękcza zrogowaciały naskórek, a ichtiol wspomaga gojenie skóry.

• Płyn Psorisel natłuszcza skórę głowy, delikatnie ją wygładza i regeneruje. Znajdziemy w nim kwas salicylowy, który redukuje nadmiar martwego naskórka oraz odkaża skórę. A także oleje - konopny, rycynowy i z nasion czarnej porzeczki, które nawilżają, zmiękczają i łagodzą skórę głowy.

Emulsję i płyn Psorisel zaleca się stosować na zmianę, aplikując produkt na całą noc. Rano należy umyć głowę szamponem Psorisel. Zestaw Psorisel zapewnia kompleksową pielęgnację, dzięki czemu poprawia stan skóry głowy i przywraca jej komfort.

Dieta

Dieta może stanowić wsparcie leczenia łuszczycy. Najczęściej rekomendowanym modelem żywieniowym w tej chorobie jest dieta przeciwzapalna, której przykładem może być dieta śródziemnomorska. Do jadłospisu warto zatem wdrożyć:

• dużą ilość świeżych warzyw i owoców,

• tłuste ryby morskie, jako źródła kwasów omega-3 (w przypadku wegan i wegetarian można je zastąpić np. orzechami włoskimi, nasionami chia i siemieniem lnianym oraz można rozważyć suplementację kwasów omega-3),

• nasiona roślin strączkowych (fasola, ciecierzyca, soczewica),

• produkty pełnoziarniste - zwłaszcza kasze,

• zdrowe tłuszcze, których źródłem jest np. oliwa z oliwek, orzechy, pestki dyni, nasiona słonecznika,

• chude mięso drobiowe (wegetarianie i weganie powinni zwiększyć spożywanie roślin strączkowych, produktów pełnoziarnistych i orzechów, aby dostarczyć sobie odpowiednich ilości białka).

Należy unikać produktów, które działają prozapalnie, jak słodycze, chipsy, słone przekąski, fast food. Warto też ograniczyć produkty pochodzenia zwierzęcego na rzecz tych roślinnych, aby zmniejszać spożycie kwasu arachidonowego, który zwiększa stan zapalny organizmu.

Co do suplementacji, o zdanie należy zapytać lekarza. Przy łuszczycy może być wskazana suplementacja witaminy D. Osoby będące na diecie wegetariańskiej i wegańskiej powinny suplementować witaminę B12.

Podsumowanie

Łuszczyca jest przewlekłą chorobą autoimmunologiczną, która daje objawy na skórze, ale może wpływać negatywnie także na inne narządy i zwiększać ryzyko wystąpienia innych chorób. Z tego powodu bardzo ważne jest kompleksowe podejście do jej leczenia i wprowadzenie nie tylko leczenia farmakologicznego, ale też zmian w stylu życia. Unikanie czynników wyzwalających i nasilających objawy, regularna pielęgnacja skóry i przeciwzapalna dieta mogą przyczynić się do złagodzenia przebiegu choroby i poprawy jakości życia.

FAQ

1. Czy łuszczyca jest zaraźliwa?
   Nie, łuszczyca nie jest chorobą zakaźną. Jest to przewlekła choroba autoimmunologiczna, która wynika z nieprawidłowej reakcji układu odpornościowego organizmu, a nie z działania wirusów czy bakterii.
2. Czy łuszczycę można całkowicie wyleczyć?
   Niestety, obecnie łuszczyca jest chorobą nieuleczalną, ale dzięki nowoczesnym metodom leczenia można ją bardzo skutecznie kontrolować i wprowadzać w stan długotrwałej remisji.
3. Czy stres pogarsza łuszczycę?
   Tak, stres może znacząco nasilać objawy łuszczycy, ponieważ działa jako jeden z głównych czynników wyzwalających zaostrzenie choroby. Układ odpornościowy, który odgrywa kluczową rolę w łuszczycy, jest bardzo wrażliwy na negatywne skutki długotrwałego stresu.

Bibliografia

1. Reich K., Łuszczyca jako układowa choroba zapalna, 2012

2. Reich A., Szepietowski J., Adamski Z., Chodorowska G., Kaszuba A., Krasowska D., Lesiak A., Maj J., Narbutt J., Osmola-Mańkowska A., Owczarczyk-Saczonek A., Owczarek W., Placek W., Rudnicka L., Łuszczyca. Rekomendacje diagnostyczno-terapeutyczne Polskiego Towarzystwa Dermatologicznego. Część I: łuszczyca łagodna, 2018

3. Reich A., Szepietowski J., Adamski Z., Chodorowska G., Kaszuba A., Krasowska D., Lesiak A., Maj J., Narbutt J., Osmola-Mańkowska A., Owczarczyk-Saczonek A., Owczarek W., Placek W., Rudnicka L., Łuszczyca. Rekomendacje diagnostyczno-terapeutyczne Polskiego Towarzystwa Dermatologicznego. Część II: łuszczyca umiarkowana do ciężkiej, 2018

4. Antosik K., Rola diety i żywienia w leczeniu łuszczycy, Hygeia Public Health 2017, 52(2): 131-137

5. Błaszczyk H., Zalewska-Janowska A., Łuszczyca. Choroby skóry, 2009